dr hab. Michał Pszczółkowski

dr hab. Michał Pszczółkowski

 

e-mail: michal.pszczolkowski@asp.gda.pl

 

Doktor habilitowany nauk technicznych w zakresie architektury i urbanistyki. W 2005 r. ukończył studia magisterskie na kierunku ochrona dóbr kultury (specjalność: konserwatorstwo) na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Studiował także w Oldenburgu i Bambergu. W 2010 r. ukończył studia doktoranckie na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. W latach 2008-2010 był autorem koncepcji i głównym koordynatorem projektu Exploseum w Bydgoszczy (adaptacja linii produkcyjnej nitrogliceryny na terenie fabryki materiałów wybuchowych DAG Fabrik Bromberg na cele muzealno-turystyczne). Realizacja projektu Exploseum została uhonorowana Nagrodą Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego i uznana Wydarzeniem Muzealnym Roku SYBILLA 2011 w kategorii wystawy techniki.

Stypendysta Fundacji na Rzecz Nauki Polskiej w Warszawie oraz Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, członek Stowarzyszenia Historyków Sztuki, Towarzystwa Opieki nad Zabytkami, Polskiego Instytutu Studiów nad Sztuką Świata, Towarzystwa Naukowego w Toruniu i Towarzystwa Miłośników Torunia.

Zainteresowania badawcze Michała Pszczółkowskiego koncentrują się wokół historii architektury, szczególnie nowoczesnej (XX wiek). Jest autorem licznych publikacji w zakresie historii architektury i ochrony zabytków, w tym kilku monografii książkowych.


Publikacje książkowe

  • Body sacrum, Pelplin 2018 (współredakcja, z Robertem Dolewskim);
  • Architektura szkolna II Rzeczypospolitej, Łódź 2017;
  • Toruńska architektura sakralna po 1945 roku. Minimalizm czy kultura nadmiaru?, Toruń 2018 (współredakcja, z Katarzyną Kluczwajd);
  • Plastyka toruńska 1793-1920. Zapomniane oblicze wielokulturowego miasta, Toruń 2017 (współredakcja, z Katarzyną Kluczwajd);
  • Zabytki lewobrzeżnego Torunia. Zachowane nieistniejące, tylko zaplanowane, Toruń 2017 (współredakcja, z Katarzyną Kluczwajd);
  • Historyzm toruński XIX-XX wieku. Architektura, miejsca i codzienność, Toruń 2016 (współredakcja, z Katarzyną Kluczwajd);
  • Toruński modernizm. Architektura miasta 1920-1989, Toruń 2016 (współredakcja, z Katarzyną Kluczwajd);
  • Kresy nowoczesne. Architektura ziem wschodnich II Rzeczypospolitej 1920-1939, Łódź 2016;
  • Architektura użyteczności publicznej II Rzeczypospolitej. Funkcja, Łódź 2015;
  • Architektura użyteczności publicznej II Rzeczypospolitej. Forma i styl, Łódź 2014;
  • Bydgoszcz między wojnami. Opowieść o życiu miasta, Łódź 2013;
  • DAG Bromberg. Z dziejów bydgoskiej fabryki materiałów wybuchowych 1939-1945, Bydgoszcz 2012;
  • Toruńska architektura XX wieku, Toruń 2012;
  • Exploseum DAG Fabrik Bromberg. Wybuchowa historia Bydgoszczy, Bydgoszcz 2011;
  • Betonowa tajemnica. Fabryki materiałów wybuchowych DAG, Bydgoszcz 2010;
  • Architektura Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, Toruń 2009.

 

Artykuły naukowe i popularnonaukowe

  • Body architectonicum. Architektura antropomorficzna, antropologiczna, antropomorficzna, [w:] M. Pszczółkowski, R. Dolewski (red.), Body sacrum, Pelplin 2018, s. 65-79;
  • Pałace i pudełka. Architektura szkolna w latach II Rzeczypospolitej, „Wiadomości Historyczne” 2018, nr 2, s. 10-15;
  • Historia i style XX wieku. XII. Styl polski?, „Wiadomości Historyczne” 2017, nr 6, s. 45-48;
  • Historia i style XX wieku. XI. Typotektura, „Wiadomości Historyczne” 2017, nr 5, s. 47-50;
  • Historia i style XX wieku. X. Dekonstruktywizm, „Wiadomości Historyczne” 2017, nr 4, s. 46-49;
  • Historia i style XX wieku. IX. Postmodernizm, „Wiadomości Historyczne” 2017, nr 3, s. 45-47;
  • Historia i style XX wieku. VIII. Socmodernizm, „Wiadomości Historyczne” 2017, nr 2, s. 35-38;
  • Historia i style XX wieku. VII. Socrealizm, „Wiadomości Historyczne” 2017, nr 1, s. 44-46;
  • Architektura Łucka w dwudziestoleciu międzywojennym, [w:] W. Walczak, K. Łopatecki (red.), Stan badań nad wielokulturowym dziedzictwem dawnej Rzeczypospolitej, Białystok 2017, t. VIII, s. 215-252;
  • Motywy antyczne w architekturze Zielonej Góry XIX i I połowy XX wieku, „Lubuskie Materiały Konserwatorskie” 2016, s. 189-199 (współaut. M. Kozik, D. Margalska, A. Popek);
  • Projekty typowe w architekturze dworców kolejowych lat międzywojennych, [w:] M. Kapias, D. Keller (red.), Piękne, użyteczne, zbędne… Obiekty kolejowe w Polsce, Rybnik 2016, s. 235-248;
  • Форма i стиль в громадській архітектурі Другої Речі Посполитої на прикладі обраних об’єктів міжвоєнного Луцька [w:] П. Ричков (red.), Архітектурна спадщина Волині, t. V, Рівне 2016, s. 90-100;
  • Націоналний традиціоналізм у польській архтектурі міжвоєнних років на територіях так званих Південно-Східних Кресів, [w:] І. Байда (red.),Українсько-польські архітектурні візії. Погляд крізь часи та епохи, Харків 2016, s. 192-202;
  • Adaptation problems of the post-industrial heritage on the example of selected objects of Bydgoszcz, „Civil and Environmental Engineering Reports” 2016, nr 3, s. 145-155;
  • Wpływy warszawskie w architekturze międzywojennego Torunia, [w:] K. Kluczwajd, M. Pszczółkowski (red.), Toruński modernizm. Architektura miasta 1920-1989, Toruń 2016, s. 29-45;
  • Historia i style XX wieku. VI. Monumentalizm, „Wiadomości Historyczne” 2016, nr 6, s. 43-45;
  • Historia i style XX wieku. V. Funkcjonalizm, „Wiadomości Historyczne” 2016, nr 5, s. 41-43;
  • Historia i style XX wieku. IV. Szkoła krakowska – polskie art deco, „Wiadomości Historyczne” 2016, nr 4, s. 38-40;
  • Historia i style XX wieku. III. Neoklasycyzm lat dwudziestych, „Wiadomości Historyczne” 2016, nr 3, s. 45-47;
  • Historia i style XX wieku. II. Style narodowe, „Wiadomości Historyczne” 2016, nr 2, s. 48-50;
  • Historia i style XX wieku. I. Secesja, „Wiadomości Historyczne” 2016, nr 1, s. 43-45;
  • Agnieszka Wysocka: Architektura i urbanistyka Bydgoszczy w dwudziestoleciu międzywojennym (recenzja), „Zapiski Historyczne” 2015, nr 4, s. 180-185;
  • Walka o styl. Poszukiwania form narodowych w architekturze krajów jugosłowiańskich w I połowie XX wieku, „Przestrzeń i Forma” 2015, nr 3, 213-228;
  • Nurt narodowy w architekturze wybranych krajów Europy Środkowo-Wschodniej na przełomie XIX i XX wieku, „Kwartalnik Architektury i Urbanistyki” 2015, nr 2, s. 23-50;
  • Dekoracja art déco w architekturze dwudziestolecia międzywojennego na przykładzie realizacji toruńskich, [w:] J. Daranowska-Łukaszewska, A. Dworzak, A. Betlej (red.), Ornament i dekoracja dzieła sztuki. Studia z historii sztuki, Kraków 2015, s. 399-408;
  • W poszukiwaniu własnej tożsamości. Forma narodowa na tle zjawisk w architekturze czeskiej i słowackiej (czechosłowackiej) w pierwszej połowie XX wieku, „Przestrzeń i Forma” 2015, nr 2, s. 237-250;
  • Historia i style. VI. Architektura XIX wieku, „Wiadomości Historyczne” 2015, nr 6, s. 43-45;
  • Historia i style. V. Architektura klasycystyczna, „Wiadomości Historyczne” 2015, nr 5, s. 14-16;
  • Historia i style. IV. Architektura barokowa, „Wiadomości Historyczne” 2015, nr 4, s. 32-34;
  • Historia i style. III. Architektura renesansowa, „Wiadomości Historyczne” 2015, nr 3, s. 31-33;
  • Historia i style. II. Architektura gotycka, „Wiadomości Historyczne” 2015, nr 2, s. 22-24;
  • Historia i style. I. Architektura romańska, „Wiadomości Historyczne” 2015, nr 1, s. 18-19;
  • Schloss Raudnitz/Rudnica (Polen) – Geschichte, Architektur, Dekoration, „Burgen und Schlösser” 2015, nr 1, s. 14-23; recenzja: S. Kaiser, Bemerkungen zu Michał Pszczółkowski, Schloss Raudnitz/Rudnica (Polen), „Burgen und Schlösser” 2015, nr 4, s. 291-293;
  • Architektura Brześcia nad Bugiem w latach II Rzeczypospolitej, „Kwartalnik Architektury i Urbanistyki” 2014, nr 3, s. 5-32; artykuł z rozszerzoną ikonografią ukazał się także w: L. Jazownik (red.), Świat Kresów Wschodnich II Rzeczypospolitej w literaturze i sztuce, Zielona Góra 2014, s. 137-160;
  • Kleines Berlin. Grundzüge der Stadtentwicklung von Bromberg 1850-1914, „Informationen zur modernen Stadtgeschichte” 2014, nr 2, s. 84-108;
  • Przemysł bydgoski w latach 1939-1945, [w:] M. Woźniak (red.), W cieniu wojny. Bydgoszcz i jej mieszkańcy w czasie II wojny światowej, Bydgoszcz 2014, s. 19-28;
  • Traditionalism in Polish Interwar Architecture, „Centropa. A Journal of Central European Architecture and Related Arts" 2014, nr 2, s. 176-189;
  • Rudnickie sgraffita, „Spotkania z Zabytkami” 2014, nr 5-6, s. 39-42;
  • Architektura biblioteczna w latach II Rzeczypospolitej 1918-1939. Problemy funkcji i formy, „Roczniki Biblioteczne" 2013, s. 77-101;
  • Pałac w Rudnicy – historia, architektura, dekoracja / Rudnica palace – history, architecture, decoration, „Architectus" 2013, nr 4, s. 3-18;
  • Architektura akademicka w rozwoju historycznym (do 1939 roku), „Analecta” 2013, nr 1-2, s. 167-190;
  • Zjawisko kampusu akademickiego w architekturze PRL, [w:] P. Knap (red.), Pod dyktando ideologii. Studia z dziejów architektury i urbanistyki w Polsce Ludowej, Szczecin 2013, s. 326-334;
  • Architektura Stanisławowa w latach II Rzeczypospolitej, [w:] W. Walczak, K. Łopatecki (red.), Stan badań nad wielokulturowym dziedzictwem dawnej Rzeczypospolitej, Białystok 2013, t. IV, s. 961-992;
  • Ochrona architektury modernistycznej. Próba analizy zagadnienia na przykładzie realizacji międzywojennego Torunia, „Przegląd Budowlany” 2013, nr 3, s. 120-123.
  • Produkcja prochu i materiałów wybuchowych w bydgoskiej fabryce DAG w latach 1939-1945, „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” 2012, nr 1, s. 131-160.
  • Węgierski Gaudí: Ödön Lechner, „Spotkania z Zabytkami” 2012, nr 1-2, s. 64-66.
  • Projekt Exploseum. Adaptacja dawnej fabryki nitrogliceryny w Bydgoszczy na cele muzealno-turystyczne, [w:] S. Januszewski (red.), Technika w dziejach cywilizacji – z myślą o przyszłości. VIII Międzynarodowy Warsztat Archeologii Przemysłowej, Wrocław 2011, s. 133-142;
  • Adolf Kämpf, dyrektor zakładów DAG Bromberg, „Kronika Bydgoska” 2010, s. 435-446;
  • Z dziejów budowy kampusu uniwersyteckiego w Toruniu, „Zapiski Historyczne” 2010, s. 151-172;
  • Kampus Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu 1967-1973, „Kwartalnik Architektury i Urbanistyki” 2010, nr 1-2, s. 39-52;
  • Exploseum, [w:] M. Woźniak (red.), Muzeum Okręgowe w Bydgoszczy 1923-2008, Bydgoszcz 2008, s. 123-124;
  • From Dynamite Factory to Museum of Technology, [w:] I. Berger (red.), Muzea, pamatky a konzervace, Brno 2008, s. 65-70;
  • Pojedynek targowej architektury, „Forum Targów” 2008, nr 1-2, s. 34-37;
  • Toruńska hala wystawowa, „Spotkania z Zabytkami” 2006, nr 12, s. 24-25;
  • Przegląd piśmiennictwa do dziejów budowy campusu UMK, „Rocznik Toruński” 2005, s. 237-244.