Stypendia, granty i konkursy

Ustawa  Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce zwana Konstytucja dla Nauki wprowadziła szkoły doktorskie, w ramach których każdy doktorant ma zagwarantowane stypendium doktorskie. Młodzi naukowcy mogą aplikować do różnych konkursów grantowych oraz programów oferowanych przez Ministerstwo Nauki Szkolnictwa Wyższego lub jego agencje wykonawcze.

STYPENDIUM DOKTORANCKIE

• Każda osoba przyjęta do szkoły doktorskiej (z wyjątkiem osób ze stopniem doktora) otrzymuje stypendium doktoranckie.
• Kwoty stypendium (po wprowadzeniu aktualizacji na podstawie Rozporządzenia Ministra Nauki z dnia 14 kwietnia 2026 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości minimalnego miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego w uczelni publicznej – Dz.U. 2026 poz. 525).
• na początku kształcenia – w wysokości 37% wynagrodzenia profesora (od 2026 r. podstawa ta wynosi 9.650 zł brutto), tj. 3.570,50 zł brutto.
• a po ocenie śródokresowej – w wysokości 57% wynagrodzenia profesora, tj. 5.500,50 zł brutto.
• Osoba doktorancka posiadająca orzeczenie o niepełnosprawności, orzeczenie o stopniu niepełnosprawności albo orzeczenie, o którym mowa w art. 5 oraz art. 62 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, otrzymuje stypendium doktoranckie w wysokości zwiększonej o 30 % kwoty wskazanej w ust. 4 pkt 1.
• Osobie doktoranckiej, która złożyła rozprawę doktorską w terminie wcześniejszym niż termin ukończenia kształcenia przewidziany w programie kształcenia, wypłaca się stypendium do dnia planowanego ukończenia kształcenia, ale nie dłużej niż przez 6 miesięcy.
• Od stypendium doktoranckiego odprowadza się składki na ubezpieczenia społeczne przewidziane w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych. Doktoranci w szkołach doktorskich, którzy pobierają stypendium doktoranckie, zostają objęci obowiązkowym ubezpieczeniem emerytalnym i rentowym oraz wypadkowym. Natomiast ubezpieczenie chorobowe jest dla doktorantów dobrowolne. W przypadku ubezpieczeń zdrowotnych, podobnie jak dotychczas, doktoranci będą ubezpieczeni przez podmiot prowadzący szkołę doktorską, o ile nie mają tego ubezpieczenia z innego tytułu.

STYPENDIUM MINISTRA DLA WYBITNYCH MŁODYCH NAUKOWCÓW

Do 31 grudnia 2025 r. trwa przyjmowanie wniosków o stypendium dla wybitnych młodych naukowców. Program Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego jest jedną z najważniejszych form wyróżnienia dla osób, które na wczesnym etapie kariery naukowej mogą już wykazać się imponującym dorobkiem badawczym i dynamicznym rozwojem.

Kto może ubiegać się o stypendium?

Do konkursu mogą przystąpić osoby, które w dniu złożenia wniosku oraz w momencie wydania decyzji Ministra spełniają kryteria młodego naukowca.

Młody Naukowiec wg definicji określonej w art. 360 ust. 2 ustawy z 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1571 z późn. zm.) jest osobą prowadzącą działalność naukową, która: 

1) jest doktorantem lub nauczycielem akademickim – i nie posiada stopnia doktora 

albo 

1a) przygotowuje rozprawę doktorską w trybie eksternistycznym i nie posiada stopnia doktora – jeżeli od dnia wyznaczenia promotora lub promotorów albo promotora i promotora pomocniczego zgodnie z art. 217 nie upłynęło więcej niż 4 lata,  

albo 

2) posiada stopień doktora, od uzyskania którego nie upłynęło 7 lat*, i jest zatrudniona w podmiocie, o którym mowa w art. 7 ust. 1. 

* Zgodnie z art. 360 ust. 3 Ustawy: do okresu 7 lat nie wlicza się okresów przebywania na urlopie związanym z rodzicielstwem, określonym w przepisach działu ósmego ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, lub okresów pobierania zasiłku macierzyńskiego lub świadczenia rodzicielskiego, albo okresów pobierania zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego w związku z niezdolnością do pracy, w tym spowodowaną chorobą wymagającą rehabilitacji leczniczej.

Osoby, które złożyły wniosek jako doktoranci, a które ukończą kształcenie w szkole doktorskiej pomiędzy dniem złożenia wniosku a dniem wydania decyzji, będą mogły otrzymać stypendium tylko w sytuacji, gdy w dniu wydania decyzji:

• będą zatrudnione na podstawie umowy o pracę w uczelni jako nauczyciele akademiccy nieposiadający stopnia doktora
• będą zatrudnione na podstawie umowy o pracę w podmiocie, o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy, jako osoby posiadające stopień doktora

Jak złożyć wniosek?

Aplikacje przygotowuje się w Zintegrowanym Systemie Usług dla Nauki / Obsługa Strumieni Finansowania. Należy pamiętać, że:

• finalny plik PDF wygenerowany z systemu musi być podpisany elektronicznym podpisem zaufanym lub kwalifikowanym. Wnioski będzie podpisywał Rektor prof.ASP dr hab. Adam Świerżewski
•  (wnioski należy przesyłać na adres  szkola.doktorska@asp.gda.pl do 18.12.2025 r. do godziny 14:00)

Gdzie znaleźć szczegóły?

Pełny opis zasad konkursu, instrukcje techniczne oraz odpowiedzi na najczęstsze pytania dostępne są na stronie Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

https://www.gov.pl/web/nauka/informacja-na-temat-skladania-wnioskow-o-stypendia-ministra-nauki-i-szkolnictwa-wyzszego-dla-wybitnych-mlodych-naukowcow-w-2025-r-konkurs-smn21

NARODOWE CENTRUM NAUKI

NCN cyklicznie otwiera konkursy adresowane do wszystkich naukowców. Konkursy podzielone są w następujący sposób:

• OPUS – konkurs na projekty badawcze, w tym finansowanie zakupu lub wytworzenia aparatury naukowo-badawczej niezbędnej do realizacji tych projektów,
• PRELUDIUM – konkurs na projekty badawcze realizowane przez osoby rozpoczynające karierę naukową nieposiadające stopnia naukowego doktora,
• SONATINA – na projekty badawcze realizowane przez osoby posiadające stopień naukowy doktora, uzyskany w okresie do 3 lat przed rokiem wystąpienia z wnioskiem,
• SONATA – konkurs na projekty badawcze realizowane przez osoby rozpoczynające karierę naukową posiadające stopień naukowy doktora, uzyskany w okresie od 2 do 7 lat przed rokiem wystąpienia z wnioskiem,
• SONATA BIS – konkurs na projekty badawcze mające na celu powołanie nowego zespołu naukowego, realizowane przez osoby posiadające stopień naukowy lub tytuł naukowy, które uzyskały stopień naukowy doktora w okresie od 5 do 12 lat przed rokiem wystąpienia z wnioskiem,
• HARMONIA – konkurs na projekty badawcze realizowane w ramach współpracy międzynarodowej,
• MAESTRO – konkurs dla doświadczonych naukowców na projekty badawcze mające na celu realizację pionierskich badań naukowych, w tym interdyscyplinarnych, ważnych dla rozwoju nauki, wykraczających poza dotychczasowy stan wiedzy, których efektem mogą być odkrycia naukowe,
• SYMFONIA – konkurs na międzydziedzinowe projekty badawcze realizowane przez wybitnych naukowców, przekraczające granice dyscyplin naukowych,
• MINIATURA – konkurs na działanie naukowe,
• ETIUDA – konkurs na stypendia doktorskie,
• FUGA – konkurs na krajowe staże po uzyskaniu stopnia naukowego doktora,
• TANGO – konkurs na projekty zakładające wdrażanie w praktyce gospodarczej i społecznej wyników uzyskanych w rezultacie badań podstawowych,
• POLONEZ – konkurs dla naukowców przyjeżdżających z zagranicy,
• BEETHOVEN CLASSIC – konkurs na polsko-niemieckie projekty badawcze z zakresu nauk humanistycznych, społecznych i o sztuce oraz wybranych dyscyplin nauk ścisłych i technicznych, realizowane przez zespoły polsko-niemieckie,
• BEETHOVEN LIFE – konkurs na polsko-niemieckie projekty badawcze z zakresu nauk o życiu, realizowane przez zespoły polsko-niemieckie,
• DAINA – konkurs na polsko-litewskie projekty badawcze,
• UWERTURA – konkurs na staże w zagranicznych zespołach naukowych realizujących granty ERC,
• SHENG – na polsko-chińskie projekty badawcze,
• MOZART – na polsko-austriackie projekty badawcze.

Aktualnie otwarte nabory można sprawdzić na stronach: 

https://www.ncn.gov.pl/

https://naukawpolsce.pap.pl/granty-i-konkursy?page=1